In een poging de meest gestelde vragen op het Belgian BBQ forum te bundelen met eigen ervaringen en de ervaringen van andere leden zijn we toegekomen aan een prangende vraag die op heel wat lippen brandt. Je kan uit zoveel houtskool kiezen, maar wat is nu de beste? Een moeilijk te beantwoorden vraag aangezien er zoveel merken en soorten op de markt zijn. De één zweert bij merk A, de ander vindt het brol en gaat voor merk B, … Er zijn er zelfs die durven beweren dat merk C het allerbeste is… Zoals zo vaak zijn er wel meerdere goede producten op de markt. In dit overzicht bundel ik 5 tips die je kunnen helpen bij het houtskool kiezen.
Disclaimer: deze post bevat mogelijks affiliate links. Alle geuite meningen zijn persoonlijk en oprecht.
De vermelde producten zijn de meest genoemde in de Belgian BBQ group met uitzondering van degene die ik heb getest en persoonlijk niet OK vond. Het kan misschien al interessant zijn om eerst deze post eens door te nemen. In deze #start2bbq post sta ik namelijk stil bij de voor-en nadelen van verschillende soorten brandstoffen waaronder ook het verschil tussen houtskool en briketten.
Houtskool
Kiezen voor houtskool is geen gemakkelijke keuze. Je hoort en leest overal dat het kopen van houtskool in warenhuizen niet de beste keuze is. Daar kan ik ook deels in volgen. Er zit namelijk heel wat afval tussen de zakken die in supermarkten worden aangeboden. Indien wel kwalitatieve kolen worden aangeboden, zijn deze vaak prijzig (Colruyt lijkt daar sommige jaren echter een uitzondering bij te vormen).
Zelf ben ik begonnen met BBQ’en op de Restaurant houtskool van Aveve, vanwege de mooie prijs (16.50 euro/10kg) leek mij dit een goede koop. Maar is dit ook zo of zijn er betere keuzes te maken? Er zijn namelijk tal van verschillende merken en benamingen waardoor je vaak het bos door de bomen niet meer ziet. Zelf heb ken ik ze bijlange niet allemaal en gezien ik nogal vasthoud aan wat ik prijs-/kwaliteit gewijs het beste ervaring mee heb, is het aantal bovendien beperkt. Maar volgende tips kunnen je misschien al wat verder op weg helpen.
Houtskool kiezen in vijf tips
- Houtskool vs. restaurant houtskool
- Onderste van de pallet vermijden
- Hardheid van het hout
- 100% organisch
- Kwaliteitscontrole bij het openen van de zak
1. Houtskool versus restaurant houtskool
Je zal ongetwijfeld wel al gezien hebben op diverse zakken houtskool dat deze gelabeld worden als “restaurant houtskool” (of ook wel eens lump charcoal). Dit klinkt professioneel waardoor het meteen ook aantrekkelijk klinkt en de verkoop al snel geklonken lijkt. Maar is dit ook een meerwaarde? Wat betekent dit en is het ook effectief beter? Restaurant houtskool wordt als dusdanig omschreven wanneer de houtskoolstukken mooi groot zijn (+ 6cm) waardoor ze ideaal zijn voor langere sessies (omwille van hun langere brandduur en gelijkmatigere temperatuurbeheersing).
Ze kregen deze benaming mee omdat men in restaurants vaak deze blokken gaat gebruiken om de open grill mee te doen branden. Helaas is dit echter geen beschermde titel of kwaliteitskenmerk waar je altijd op kan vertrouwen (al lijkt dit in de meeste gevallen wel te kloppen). Kortom als je de keuze hebt tussen restaurant- en gewone houtskool, dan is de kans op mooie grote stukken al heel wat hoger dan bij de gewone kolen.
2. Vermijd houtskool van het onderste van de pallet
Sta je in het warenhuis of in je favoriete BBQ winkel en heb je zicht op de stapel houtskoolzakken? Dan is er alvast een handige tip om rekening mee te houden. Zoals eerder vermeld is het label restaurant houtskool niet altijd een garantie. De zakken worden namelijk doorgaans per pallet getransporteerd waardoor de onderste zakken een heel gewicht te verduren krijgen.
Minder harde houtskool in grote stukken kan dan ook het risico lopen uiteindelijk toch nog te breken na de selectie. Hierdoor loop je opnieuw het risico te eindeigen met een zak met kleinere stukken waar mogelijks meer gruis in zit. Bijgevolg zullen deze zakken ook een grote invloed hebben op het verloop van je sessie. Zuurstof kan moeilijker tussen de blokken heen stromen waardoor de temperatuur moeilijker te beheersen valt of de luchtstroom zelfs volledig geblokkeerd kan raken.
3. hardheid van het hout
De hardheid van het gebruikte hout speelt een grote rol in de kwaliteit van de houtskool. Harde houtsoorten zoals beuk, eik, hickory en acacia leveren stevigere houtskool die langer brandt, minder as produceert en grotere stukken bevat. Een bekende soort is Quebracho (steeneik), een van de hardste houtsoorten ter wereld en draagt letterlijk vertaald de naam “Bijlbreker”. Bekende voorbeelden van houtskool waarbij Quebracho gebruikt wordt zijn de Kamado Joe Big blocks, Black Ranch, Jospers houtskool en The Bastard.
Let wel: harde houtsoorten en kolen ontbranden moeilijker, wat kan leiden tot intensere rookontwikkeling. Dit is echter niet bij alle soorten het geval. Zorg ervoor dat de kolen volledig ontbranden voordat je begint te koken om onaangename smaken te voorkomen.
Extra hard hout
Daarnaast heb je nog de Black Wattle (Acacia) houtskoolsoorten uit Zuid-Afrika zoals Dammers en Black Wattle van The Bastard. Ook Flames and Flavor richt zich op de harde houtsoorten met een black wattle variant, een Cubaanse Marabu variant en hun ontwikkelde kolen geïnspireerd op (?) de traditionele binchotan met een koolstofpercentage van 95 procent wat de houtskool. Zuiverdere houtskool zal je wellicht niet vinden.
Maar zoals vaak: hoe hoger de kwaliteitseisen hoe hoger de prijs. Of de meerwaarde de hogere prijs rechtvaardigt is iets waar je zelf over kan beslissen. Persoonlijk heb ik voor dagelijks gebruik liever een iets minder harde houtsoort die eenvoudiger te ontbranden is en waarmee je de temperatuur goed kan controleren.
4. 100% Organische houtskool
Nee geen geitenwollen sokken gedoe. Het is wel degelijk van belang voor de kwaliteit van je houtskool om te kijken naar hoe deze worden geproduceerd. Net als bij een lekker stukje vlees is de manier van verwerking essentieel. Gebruikt men bij het maken van de kolen onnatuurlijke brandstoffen (chemische brandversnellers, …), dan is de kans ook reëel dat je dit in het eindresultaat ook terug zal vinden. Het snelle proces, waardoor de prijs kan worden gedrukt, komt de kwaliteit absoluut niet ten goede.
5. Kwaliteitscontrole bij het openen van de zak
Goed deze laatste tip is er misschien één waar je in de winkel weinig aan hebt. Zomaar een zak openen in de winkel kan je misschien wel in de problemen brengen. Heb je echter last minute een zak gekocht en twijfel je of dit wel wat kan zijn dan kan je alvast letten op volgende factoren:
- Kleur: Mooie dofzwarte stukken zijn een goed teken.
- Geur: Geen vreemde geur bij het aansteken.
- Ontbranding: Gelijkmatige en knispervrije ontbranding duidt op kwaliteit. Vermijd zakken met veel stof en gruis. Hoe meer stof in de kolen aanwezig is, hoe meer je kolen zullen knisperen.
Heb je toch een zak van mindere kwaliteit in handen? Geen probleem, volgende keer kan je opnieuw een andere soort houtskool kiezen om uit te proberen. Misschien ligt deze je beter.
Besluit
Hoewel veel mensen advies zullen geven, ben jij zelf de beste referentie. Test verschillende soorten en bepaal welke houtskool het beste bij jouw voorkeuren past. Sommige mensen geven de voorkeur aan harde houtskoolsloorten, terwijl anderen kiezen voor een minder harde en eenvoudiger te ontbranden optie. Aan jou te bepalen waar je voor kiest. De hele goedkope zakken uit de supermarkt zou ik echter proberen vermijden enerzijds om efficiënt te kunnen werken (kleine stukjes vermijden) als om onaangename geuren in je BBQ (zeker bij kamado’s) te voorkomen.
Mijn persoonlijke favoriet: Black Label, een mengeling van beuk en eik, 100% organisch geproduceerd in Oost-Europa. Het biedt mooie grote stukken met een neutrale rookontwikkeling. Maar als het wat prijziger mag dan ben ik ook wel te vinden voor een zakje Jospers Houtskool al is de prijs voor deze kolen een belemmerende factor. Om eenzelfde reden zou ik zelf ook de aankoop van de Kamado Joe Big blocks (beiden Quebracho) aan mij laten voorbij gaan.
Veel succes met het kiezen van jouw kolen voor je volgende sessie! Heb je een favoriet gevonden? Laat het weten in de reacties. Deel dit artikel als je het nuttig vond – alvast bedankt!